بریج هید، به معنی محل استقرار تجهیزات برای آتش سوزی  در ساختمانهای بلند می باشد،که فرمانده ی گروه حاضر در این گونه آتش سوزی ها موظف به انجام و تفویض آن به کمک فرمانده ی خود می باشد.

صبح امروز و در دومین روز از کارگاه آموزشی ،اطفا حریق در ساختمانهای بلند،خصوصیات فرمانده ی حاضر در صحنه مورد بحث قرار گرفت.

غلامرضا روستا زاده،کارشناس پیشگیری آتش نشانی تهران گفت:فرمانده باید از 2 دیدگاه خارجی و داخلی ،محل آتش سوزی را بررسی نماید،که با حضور فرمانده در داخل ساختمان یا محل حریق این میسر نخواهد شد.

وی ادامه داد:استقرار بریج هید(BRIDGEHEAD ) باید به دستور فرمانده ی حاضر در زیر یک یا دو طبقه از طبقه ی حریق زده مستقر و توسط کمک فرمانده،به عنوان دید داخلی فرمانده مستقر شود.

این کارشناس حوزه ی پیشگیری تصریح کرد: منطقه ی بریج هید،منطقه ی نسبتاً ایمنی می باشد،که گروههای اطفاء حریق و گروه جستجو را هدایت و پشتیبانی می نماید و دید داخلی ساختمان،چه محل حریق زده و چه افرادی را که احتمالاً در طبقات بالاتر دچار دودزدگی و حبس شده اند را تحت کنترل و نجات می دهند.

دید بیرونی یا"رکینگ کردن" نیز توسط شخص فرمانده یا یکی از نیروهای حاضر با دور زدن اطراف ساختمان و بررسی  و ارزیابی موقعیت چهار طرف ساختمان از حیث خطرات موجود اعمال می شود،بدین ترتیب فرمانده از خطرات و مشکلات موجود در داخل و خارج ساختمان با کارگروهی  و ترکیبی((TEAMWORK مطلع و بهترین تصمیمات را در محیط بیرون انجام می دهد و همچنین پاسخگویی مقامات قانونی حاضر در صحنه از جمله پلیس و ... خواهد بود.

در این مرحله ورود تیم پشتیبان نیز،باعث ترافیک لجستیکی در محل ساختمان حریق زده نخواهد شد و با درایت فرمانده در مکانی دیگر برای پشتیبانی مستقر خواهند شد و در صورت نیاز به نیروی کمکی که توسط بریج هید به فرمانده منتقل خواهد شد،فرمانده با بیسیم از نیروی پشتیبان می خواهد که مثلا چند نفر همراه با دستگاه تنفسی در محل آتش سوزی حاضر شوند.

به این طریق ارتباط بیسیمی بین فرمانده و بریج هید و نیروهای کمکی به آسانی برقرار می گردد.

استاد دوره آموزشی یادآور شد:فرمانده باید با خودرو ی پیشرو به بررسی وجود سیستم رایزر خشک و تر نیز بپردازد،که در صورت وجود سیستم در ساختمان،دستور دهد،تا لوله کشی آب از طریق  سیستم موجود انجام پذیرد،که عملیات فوق نیز باید از طریق لوله کشی از یک طبقه پایین تر از محل حریق زده  صورت پذیرد تا ایمنی آتش نشانان لحاظ گردد.

روستازاده متذکر شد:کنترل و ورود و خروج افراد نیز باید در "بریج هید" روی تخته مناسب و تعریف شده ای ثبت تا افراد حاضر در عملیات آتش سوزی در تمامی طبقات مشخص و فرمانده در جریان حضور کلیه ی افراد قرار گیرد.

این کلاس در ساعت 11:30 به کار خود در نوبت صبح پایان داد.

"اینتر کنترل بورد" جدول مشخص کننده ی آتش نشانی است،که با دستگاه تنفسی با فشار مشخص ،وارد طبقه ی حریق زده شده است،که در این جدول ،زمان مفید و کارکرد دستگاه تنفسی ، درج شده و کنترل چی می داند که آتش نشان A  و آتش نشان B و ... تا چه مدت زمانی می توانند،در محل حریق به عملیات مشغول باشند.

حداکثر زمانی که یک آتش نشان می تواند در محل حریق از دستگاه تنفسی استفاده نماید،35 دقیقه با فشار کامل اکسیژن می باشد،که با ثبت مقدار فشار و زمان ورود امدادگر،کنترل چی تایم مجاز آتش نشان در محل حریق را محاسبه و می تواند نیروهای تازه نفس را جایگزین وی نماید.

علاوه بر آن با درج این مشخصات در جدول اینتر کنترل بورد،اگر آتش نشانی به هر دلیل در محل آتش سوزی دچار مشکل از قبیل ماندن زیر آوار و ... شود،کنترل چی با مشاهده ی لیست آتش نشانان حاضر در طبقه ی مورد نظر،پی به مشکل وی برده و گروههای امدادی را برای نجات وی اعزام می نماید.هنگام ورود آتش نشان مشخصات سیلندر تنفسی توسط کنترل چی اخذ و در جدول مورد نظر ثبت می گردد.

عملیات جستجو در محل دودزده در طبقان بالاتر هم از دیگر تمرینات امروز کارگاه آموزشی در ایستگاه شماره چهار آتش نشانی بود،که امدادگران با ماسک های غیر قابل دید،در اکیپ های تعیین شده به دنبال مصدومین و حادثه دیدگان رفتند.

گروه های نجات با لمس دیوارهای جانبی و برنامه های از پیش تعیین شده و همچنین با فاصله های مشخص شده توسط استاد دوره،به جستجو در اتاقهای فرضی دود زده پرداختند و با چگونگی جستجو و نیز حمل مصدوم آشنا شدند،که این عملیات فردا به صورت ملموس و عینی تر در محیطی کارگاهی دنبال می شود.

تعریف ساختمان بلند از منظر آتش نشانان تا تعاریف دیگر!

ساختمان بلند از منظر آتش نشانان،ساختمانیست که با تجهیزات و امکانات موجود،دسترسی و امدادرسانی به آن میسر نباشد،بنابراین ساختمان بالاتر از 2 طبقه در بجنورد ساختمان بلند محسوب می شود.

اما در تعاریف دیگر ،ساختمانها به کم ارتفاع(زیر 4 طبقه)،متوسط(4 تا 7 طبقه) و ساختمان مرتفع(بالاتر از 8 طبقه) تقسیم بندی شده است.

آغاز به کار کارگاه آموزشی اطفا حریق در ساختمانهای بلند،با سطح سنجی 45 نفر از آتش نشانان توسط استاد،غلامرضا روستا زاده کارشناس پیشگیری آتش نشانی تهران آغاز شد و در ادامه وی به تعاریف گوناگون از ساختمانهای بلند پرداخته و مشکلات و موانع پیش روی آتش نشانان و امدادگران را متذکر شد.

وی تصریح کرد: برای جنگ با آتش سوزی در ساختمانهای بلند باید یک زبان مشترک بین فرماندهان و دیگر مامورین حاضر و افرادی که به عنوان پشتیبان در صحنه حاضر می شوند وجود داشته باشد و با امکانات ابتدایی و بدون زبان مشترک نمی توان عملیات مناسب را اجرایی کرد.

از جمله مشکلات پیش روی آتش نشانان در اینگونه حوادث،ازدحام و شلوغی متصرفین،لوله کشی های متعدد که می تواند یک مانع جدی برای خود امدادگران باشد،ازدحام خودروهای حاضر در صحنه اعم از کلیه ی خودروهای ستادی و امدادی،می باشد.

روستازاده در ادامه گفت:خودروهای پشتیبان در طی مسیر در فاصله 100 تا 50 متری به فرمانده حاضر در صحنه اعلام حضور نمایند و فرمانده نیز ملزم به راهنمایی بیشتر آنها از جمله نحوه استقرار آنان می باشد،تا با ازدحام و نزدیک شدن به ساختمان محل حادثه،خروج مصدومین احتمالی با مشکل مواجه نشده و خودروهای اورژانس بتوانند به راحتی مصدومین را انتقال دهند.

کار گروهی(Tem work  )یکی از آیتم های شاخص در تمامی عملیاتهای آتش نشانی مخصوصاً در امدادرسانی در ساختمانهای بلند می باشد،که کلیه آتش نشانان باید آن را در نظر داشته باشند.

با هماهنگی بیشتر و تعامل فیمابین با فرماندهان مستقر در صحنه و رفتار شناسی حریق،می توان از نفوذ آتش و محصولات آن به طبقات بالاتر جلوگیری کرد.

مدرس کارگاه آموزش افزود:استفاده از آب و البته با حجم کم یک امر ضروری و اجتناب ناپذیر در آتش سوزی ساختمانهای بلند می باشد،زیر آب به ترتیب روی 3 ظلع مثلث حریق تاثیر گذاشته و از واکنشهای زنجیره ایی جلوگیری به عمل می آورد.

در ادامه یکی از آتش نشانان پیرامون نحوه ی لوله کشی آب آتش نشانی در ساختمانها بلند،از استاد توضیحاتی خواست،که وی پاسخ داد: آتش نشانان تا 2 طبقه می توانند به صورت عمودی لوله کشی آب و انتقال به محل آتش سوزی را انجام دهند،ولی بالاتر از آن، فشار آب به لوله ها باعث متورم شدن لوله ها و احتمالاً ترکیدگی آنها می شود.

کارشناس پیشگیری آتش نشانی تهران یادآور شد:بدنه ی شیلنگهای قرمز که در آتش نشانیها ی سراسر کشور منجمله در آتش نشانی بجنورد استفاده می شود،تا فشار 180 اتمسفر را تحمل می کنند،اما استفاده از آنها تا طبقه ی هفتم قطعاً ترکیدگی آنها را به همراه خواهد داشت.

وی تصریح کرد:وجود سیستم های رایزر خشک و تر و فن ها کمک شایانی می تواند به آتش نشانان داشته باشد،به این ترتیب که وجود فن در پلکان خروج،افزایش فشار را درآن به همراه خواهد داشت و از نفوذ حریق و محصولات آن به داخل مسیر خروج به دلیل فشار بیشتر جلوگیری،در نتیجه تخلیه ی اضطراری و حضور آتش نشانان در طول  مسیر به سهولت انجام می پذیرد.

غلامرضا روستازاده متذکر شد:آتش سوزی در طبقات در اثر همرفت می تواند به طبقات بالاتر نفوذ کند،که نبود فن ها ،درب ضد حریق با 2 ساعت مقاومت و دوربند مقاوم صدمات زیادی را متوجه متصرفین و امدادگران نموده و حضور در طبقات را برای آتش نشانان با مشکلات جدی روبه رو خواهد کرد.

آتش نشانان باید در آتش سوزی ساختمانهای بلند،در صورت نداشتن فن ها باید به صورت ترکیبی عمل کرده و به چند گروه تقسیم شوند،به این صورت که یک اکیپ با استفاده از سر لوله مناسب و با اسپری کردن آب در محل حریق زده در هر طبقه ای که باشد باید به سرد کردن گازهای متصاعد شده بپردازند و همزمان چند نفر به داخل نفوذ کرده و کانون حریق را شناسایی و اطفا نمایند که باید با حداقل استفاده از آب صورت پذیرد تا تاسیسات ساختمان در اثر استفاده از آب تخریب نشود و  به موازات آنها باید اکیپ های جستجو در طبقات بالاتر ساکنین را نجات دهند.

در این آتش سوزیها اگر فن فشار مثبت وجود داشته باشد،عمق میدان دید برای آتش نشانان بیشتر و حرارت کمتری در آستانه ی درب وجود دارد،که آتش نشانان بهتر می توانند امداد رسانی نمایند و مواد اطفایی کمتری نیز استفاده می شود.

استاد کارگاه آموزشی اطفا حریق در ساختمانهای بلند در ادامه گفت: سازمان های آتش نشانیre planning   دستورالعمل برای ساختمانهای بلند را که شامل آموزش ساکنین،بازدید از محل و تخلیه افراد به صورت آموزشی را انجام دهند و به تاییدیه واحد پیشگیری سازمانها اکتفا ننمایند.

غلامرضا روستازاده در ادامه توضیح داد: در مواقع colander effect  که آتش از نمای بیرون ساختمان ،مثلا از پنجره ها در حال سرایت به طبقات بالاتر است،باید از کنار دیوار یا از نمای ساختمان با اسپری آب از بالا رفتن و نفوذ آتش به طبقات از راه پنجره جلوگیری کرد.

این کلاس در ساعت 11:30 پایان و ادامه کلاس به ساعت 14 موکول شد.

چگونه می توان آتش را در طبقات بالاتر مهار کرد؟/آیا می توان با یک لوله کشی سلیقه ای به هر نحو،آتش را در طبقه چهارم یا پنجم و یا...خاموش کرد؟/راهکار مناسب در لوله کشی آب آتش نشانی در پلکان چیست؟

با نبود سیستم های آب آتش نشانی به صورت تر و خشک در ساختمانهای مرتفع،عملیات لوله کشی آب از مخزن خودرو و هدایت به طبقات بالاتر ،روشهای علمی و اثبات شده ای را می طلبد،که در غیر این صورت امداد گر آتش نشانی برای هدایت آب از طریق لوله کشی غیر استاندارد،با مشکلات عدیده ای از قبیل افت فشار و از بین رفتن لوله های آب روبه رو می شوند!

غلامرضا روستا زاده ،کارشناس حوزه ی پیشگیری سازمان آتش نشانی تهران،در آموزش بعد ازظهر امروز به ارائه راهکارهای مناسب برای لوله کشی استاندارد برای طبقات بالاتر پرداخت.

عملیات لوله کشی آب آتش نشانی از مخزن خودرو؛کار ترکیبی و استفاده از دو روش لوله کشی آمریکایی روی دوش و روش هلندی را می طلبد،که آتش نشانان با فراگیری آن به بهترین صورت ممکن لوله ها را به طبقات منتقل و عملیات اطفاء حریق را انجام می دهند.

استاد کارگاه آموزشی اطفا حریق در ساختمانمهای بلند گفت:در روش هلندی یا مارپیچ،نفر پنجم یا چهارم اولین لوله را به پمپ کوبل کرده و نفرات بعدی به ترتیب با حمل 2 بند لوله ،که به صورت مارپیچ جمع شده،در طول مسیر حرکت نموده و با روش پرتاب لوله ها روی پلکان،افراد واسطه در بین راه بلافاصله کوبل ها را به ترتیب تا طبقه ی مورد نظر انجام می دهند.

در هر دو روش افراد واسطه بند لوله ها را به حاشیه ی پلکان انتقال داده تا فشار کمتری به لوله ها و پمپ منتقل شود و در غیر این صورت در روش ایستاده که لوله ها از چشم پله ها به بالا انتقال داده می شوند،با کوچکترین عامل فشار آنها تکان های شدیدی خواهند خوررد و فشار سنگینی به پمپ خودرو آمده و علاوه بر آن نگهداری لوله ها در طبقه ی مورد نظر نیز با مشکلات زیادی که سنگینی آنها می باشد روبه رو خواهند شد.

این کارشناس یادآور شد:آتش نشانان با انتقال بند لوله ها به حاشیه ی پلکان باعث جلوگیری از افت فشار بیشتر و همچنین باز گذاشتن مسیر عبور و مرو می شوند و به طور تقریبی هر 2 بند لوله برای 3 طبقه کفایت خواهدکرد.

هنگام اتمام کار اولین بند لوله که از پمپ انتقال پیدا کرده و احیانا در اولین ورودی پلکان کوبل شده بعد از خارج شدن پمپ از مدار باز شده تا آب در طول مسیر شیلنگها تخلیه و نفرات از بالا به صورت مارپیچ به جمع کردن شیلنگها بپردازند.

وی تصریح کرد:آتش نشانان نباید تا رسیدن به محل حریق زده در هر یک از طبقات ،ماسک تنفسی را به صورت بزنند،بلکه همراه با کوله ی تنفسی تا بالا حرکت و در هنگام رسیدن به محل ملزم به بستن فیس تنفسی می باشند.

این کارگاه آموزش در روز اول و در تایم بعدازظهر ،ساعت 17 به کار خود پایان داد.